

Register Vibrato
Dit register heet in het duits "Doppelflöte". De naam, die ik gebruik heb ik ontleend aan het resultaat geluid. Een truc, die men op meerdere plaatsen in de muziekinstrumentenbouw ziet om een vibrato (zweving) in de toon te krijgen (mondharmonica, accordeon) is door de toonproducenten dubbel uit te voeren en deze onderling iets van elkaar te ontstemmen. De zwevingsfrequentie dient 2-3 keer per seconde te zijn; een hogere frequentie zal onaangenaam in de oren klinken en als "vals"bestempeld worden. In de praktijk zal voor dit register twee afzonderlijke pijpen worden gebruikt, echter als men bijvoorbeeld de kistdraaiorgel van de Vries heeft gebouwd en het "zang" register van vibrato wil voorzien, dan dient men de windlades van dubbele openingen te voorzien en/of in z'n geheel aan te passen of te vervangen. Ook plaatsgebrek gaat dan een rol spelen. Door letterlijk een tweede pijp aan de eerste pijp vast te plakken en deze onderling te verbinden, heeft men toch zonder veel verbouwingswerk aan de orgel zelf een dubbelpijpsregister.
Werkwijze:
Bouw conform het boek "Kistdraaiorgel" een gedekte fluit. Houd daarbij rekening, dat de voorzijden dubbel en de zijlatjes viervoudig zijn. Alleen de achterwand blijft enkel. Zodra beide pijpen klaar zijn, worden de windkamers onderling verbonden door een boring, welke 1 mm groter is dan de voetboring. Let op bij de constructie, dat bij de frontpijpen het pijpvoetje conform tekening wordt gemonteerd. Bij de hoogste (toon) pijpjes wordt het pijpvoetje in het midden gemaakt, omdat deze pijpjes "zwevend"op de achterste windlade staan gemonteerd.
Een alternatieve constructie voor de pijpwanden is als volgt: Neem in plaats van 4 zijwandjes 2 zijwanden, waarvan
de breedte 2 x de inwendige diepte is, vermeerderd met 1 x de houtdikte. De gemeenschappelijke achterwand is gelijk
aan de inwendige breedte. Zie fig. 2 voor een bovenaanzicht.
De intonering kan afzonderlijk gebeuren door afwisselend de kernspleet tijdelijk met een plakbandje af te dichten. Stem de twee pijpen afzonderlijk, zodat ze een gelijke toon hebben (zonder vibrato) en stem vervolgens één pijpje iets hoger. Men zal vanzelf een zweving in de toon horen.
Op onderstaande foto's ziet men een proefexemplaar (zonder pijpvoet).